1993 թվականի նոյեմբերի 1-ին հայկական ուժերը մտան Կովսական (Զանգելան)՝ ավարտին հասցնելով Արցախյան առաջին պատերազմի հարավային ճակատում իրականացված խոշոր ռազմական գործողությունը։
Գործողությանը նախորդել էր Հորադիզում ադրբեջանական ռազմական հենակետի չեզոքացումը, որի հետևանքով Կովսականում, ինչպես նաև Ջրականի (Ջաբրայիլ) և Սանասարի (Ղուբաթլու) որոշ հատվածներում տեղակայված ադրբեջանական ստորաբաժանումները հայտնվել էին մեկուսացման մեջ։
Ադրբեջանական ուժերը թույլ չէին տալիս խաղաղ բնակչությանը լքել մարտական գործողությունների գոտին՝ նրանց օգտագործելով որպես կենդանի վահան և բարդացնելով հայկական ուժերի առաջխաղացումը։
Խաղաղ բնակչության շրջանում զոհերից խուսափելու նպատակով Արցախի պաշտպանության ուժերը հոկտեմբերի 25-ին միակողմանիորեն դադարեցրին ռազմական գործողությունները և Արաքս գետի երկայնքով բացեցին մարդասիրական միջանցք՝ բնակիչներին մինչև հոկտեմբերի 26-ը տարհանվելու հնարավորություն տալով։
Չնայած տարհանումը համակարգելու հայկական կողմի փորձերին՝ ադրբեջանական ուժերը, ըստ տեղեկությունների, հրաժարվեցին կապ հաստատել և Խանլըղի դիրքերից հրետակոծեցին Հադրութի հարավարևմտյան հատվածը։ Ի պատասխան՝ հայկական ուժերը հարվածներ հասցրին այդ դիրքերին և հոկտեմբերի 26-ին վերահսկողություն հաստատեցին Խանլըղի նկատմամբ։
Հոկտեմբերի 27-ին, Իրանի նախագահ Աքբար Հաշեմի Ռաֆսանջանիի դիմումից հետո, հայկական ուժերը կրկին դադարեցրին ռազմական գործողությունները՝ խաղաղ բնակչության հետագա տարհանումն ապահովելու նպատակով։ Հրադադարը պահպանվեց երեք օր։
Տարհանման համար նախատեսված ժամանակահատվածի ավարտից հետո հայկական ուժերը վերսկսեցին առաջխաղացումը և, հանդիպելով սահմանափակ դիմադրության, նոյեմբերի 1-ին մտան Կովսական։
Գործողության արդյունքում հայկական ուժերը վերահսկողություն հաստատեցին տվյալ շրջանում Ադրբեջանի վերահսկողության տակ մնացած հարավային վերջին դիրքերի նկատմամբ, ինչը կարևոր ռազմական ձեռքբերում էր Արցախյան առաջին պատերազմի ընթացքում։